BẠN LÀ KẺ LÀM VIỆC TÙY HỨNG HY CHỈ ĐANG LÀM NÔ LỆ CHO CẢM XÚC?
Nhiều người đi làm hiện nay thích tự gắn mác cho mình là “kẻ sống theo cảm hứng”.
Họ coi sự tùy hứng là biểu hiện của một tâm hồn tự do, nghệ sĩ.
Nhưng nói một cách sòng phẳng đi: Ông đang thực sự tự do, hay ông chỉ đang làm nô lệ cho những cơn bốc đồng của bộ não để che đậy cho sự vô kỷ luật của chính mình?
Nhìn cái ảnh chụp màn hình một bài đăng hot trên mạng mà tôi quẹt được sáng nay mà xem, đọc xong có thấy chính mình trong đó không?
3 giờ sáng dậy nấu cơm ăn một mình chỉ vì “THÍCH” và sợ “nếu nghĩ mà không làm ngay có khi vài tuần sau mới nhớ ra”.
Nghe thì thơ mộng đấy. Nhưng nếu ông mang nguyên cái tư duy “bỗng dưng lóe lên” đó vào văn phòng 8 tiếng:
Đang làm báo cáo thì bỗng nhiên lóe lên suy nghĩ “hay là lướt Shopee tí nhỉ”.
Đang lên kế hoạch dự án thì đầu lại nảy số “hình như clip Reels này đang trend”.
Đó không phải là nghệ sĩ. Đó là vật vờ. Ông đang tự tay xẻ nhỏ bộ não của chính mình ra thành những mảnh vụn vô giá trị
Hãy nhìn vào những con số giật mình từ các nghiên cứu khoa học hành vi:
Một nghiên cứu nổi tiếng từ Đại học California (UCI) đã chỉ ra một sự thật kinh hoàng về bộ não của dân văn phòng:
Trung bình, một người đi làm sẽ bị cắt ngang hoặc tự phân tâm sau mỗi 3 phút 5 giây.
Và đây mới là cái giá đắt nhất mà ông phải trả:
Sau mỗi một lần “tùy hứng” liếc nhìn điện thoại hoặc nhảy sang tab khác, bộ não của ông phải mất trung bình 23 phút 15 giây chỉ để quay trở lại trạng thái tập trung sâu ban đầu.
Nghĩa là, nếu một ngày ông có 5 lần “bỗng dưng lóe lên suy nghĩ” rồi chạy theo nó, ông đã tự tay ném đi gần 2 tiếng đồng hồ làm việc thực sự vào sọt rác.
Ông không hề bận rộn như ông tưởng. Ông chỉ đang dùng 8 tiếng ở văn phòng để vá víu lại những mảnh vỡ tập trung do chính mình gây ra.
Bên cạnh đó, các nhà khoa học thần kinh cũng lý giải rằng, hành vi “nghĩ gì làm nấy” thực chất là một chứng bệnh có tên khoa học: Sự bốc đồng do thiếu hụt Dopamine.
Khi ông làm một việc khó (như gõ báo cáo, lên chiến lược), bộ não sẽ lười biếng và tìm cách né tránh.
Ngay lúc đó, nó sẽ đánh lừa ông bằng cách “lóe lên” một ý tưởng kích thích hơn (như nấu cơm lúc 3h sáng, lướt web, check tin nhắn) để đòi hỏi một lượng Dopamine (hormone hạnh phúc) tức thì.
Ông nghĩ mình đang sống thật với cảm xúc?
Không, ông chỉ là một con nghiện đang thỏa mãn cơn thèm thuốc của bộ não mà thôi.
Cái lý do “nếu không làm ngay thì vài tuần sau mới nhớ ra” trong bức ảnh trên thực chất chỉ là vì ông thiếu một bộ nhớ đệm để lưu trữ thông tin.
Ông bắt bộ não của mình vừa phải xử lý việc phức tạp, vừa phải nhớ những chuyện vặt rãnh rỗi, bảo sao đầu óc lúc nào cũng đặc quánh.
Để chấm dứt sự tùy hứng độc hại này, ông cần một công cụ đóng vai trò như một “Lá chắn ngăn chặn sự bốc đồng”.
“HỘP CÁCH LY Ý TƯỞNG” – VŨ KHÍ TRỊ TẬN GỐC SỰ TÙY HỨNG
Mỗi khi ông đang làm việc mà trong đầu bỗng dưng lóe lên một suy nghĩ tùy hứng (như: phải mua cái này, phải nhắn tin cho người kia, có ý tưởng này hay quá…), hãy thực hiện ngay 3 bước sau:
-
Bước 1: Không làm theo. Tuyệt đối không dừng việc đang làm để chạy theo suy nghĩ mới lóe lên.
-
Bước 2: Ném vào hộp cách ly. Mở một cuốn sổ tay nhỏ hoặc ứng dụng ghi chú, ghi lại đúng một dòng về ý tưởng đó trong vòng 5 giây.
-
Bước 3: Quay lại việc cũ. Tiếp tục xử lý công việc hiện tại. Cuối ngày dành ra đúng 15 phút mở ra xử lý một lượt.
Mẹo tối giản này sẽ giúp ông giải phóng bộ não, không sợ bị quên, đồng thời triệt tiêu 90% những ý tưởng rác rưởi “lóe lên” bất chợt.
KẾT LUẬN: KHOẢNG TRỐNG KINH HOÀNG KHI HẾT “NƠ-RON TÙY HỨNG”
Nhốt được những suy nghĩ bốc đồng vào sổ rồi, nhưng đây mới là lúc một sự thật tàn nhẫn và đáng sợ nhất xuất hiện:
Khi ông ép mình ngồi yên trước màn hình máy tính, không chạy theo sự tùy hứng nữa… tại sao bộ não của ông lại bắt đầu phản công?[cite: 1]
Tại sao ông lại rơi vào trạng thái bồn chồn, ngơ ngác, đầu óc trống rỗng và tay chân bủn rủn như một kẻ đang lên cơn nghiện?
Sự thật là: “Hộp cách ly ý tưởng” chỉ giúp ông chặn bớt sự bốc đồng bên ngoài. Nhưng phần gốc rễ nằm ở cơ chế “Nghiện Dopamine Rẻ Tiền” mà bộ não của ông đã tích tụ suốt nhiều năm qua.
Bộ não của ông đã quen với việc nhận được phần thưởng tức thì mỗi khi làm việc tùy hứng. Khi ông cắt nguồn cung đó, nó sẽ tạo ra một lực cản tâm lý cực lớn để ép ông phải bỏ cuộc và quay lại lối sống vật vờ cũ.
Làm sao để giải độc Dopamine cho bộ não chỉ trong 3 ngày?
Cơ chế ngầm nào giúp ông ép bộ não phải tự tiết ra cảm giác hưng phấn khi gặm nhấm những nhiệm vụ khó nhằn và nhàm chán nhất?[cite: 1]
Bí mật tối mật đó – thứ vũ khí để tái lập trình lại bộ não từ tận gốc rễ – không thể nói hết trong một bài blog ngắn ngủi.
Nó nằm trọn vẹn trong cuốn sách “8 GIỜ VẬT VỜ”[cite: 1].
Cuốn sách này không dạy ông những lý thuyết suông về quản lý thời gian kiểu ghi chép sổ tay xinh xắn[cite: 1].
Nó là cẩm nang bẻ gãy sự nhiễu loạn của cảm xúc và biến 8 giờ vật vờ thành 2 giờ làm việc bứt phá thực sự[cite: 1].